Podstawową wartością jest precyzja inżynierska

Budowa elektrowni jądrowej jest wyjątkowa nie tylko ze względu na technologię. Wyjątkowość tej inwestycji wynika również z dużej liczby budynków oraz ich specyficznego charakteru. Samo wybudowanie zaplecza budowlano-montażowego obsługującego realizację projektu plasuje tę inwestycję wśród największych przedsięwzięć w kraju, a ponadto powstają obiekty, których odpowiedników nie zbudowano dotąd na Węgrzech. Dokumentacja projektowa wszystkich obiektów trafia do Działu Architektury Dyrekcji Technicznej, której pracami kieruje Zsolt Tarkovács.

„Pochodzę z rodziny inżynierów, już od czasów liceum interesowało mnie projektowanie i budownictwo. Kiedy w 1994 roku zająłem drugie miejsce w finale krajowego konkursu zawodowego w kategorii budownictwa, wiedziałem, że stąd prowadzi prosta droga na Politechnikę. Moja kariera zawodowa rozpoczęła się w 2000 roku, kiedy uzyskałem dyplom inżyniera budownictwa na Wydziale Inżynierii Budowlanej Politechniki Budowlanej w Budapeszcie, a następnie rozpocząłem pracę jako projektant konstrukcji” – wspomina początki swojej kariery.

Uzyskał również dyplom inżyniera budownictwa, ale jako projektant pozostał w dziedzinie konstrukcji nośnych. Pracował przy wielu dużych inwestycjach, spośród których wyróżnia się projektowanie konstrukcji nośnych w zakresie uzyskania pozwolenia na budowę, przetargu oraz realizacji dla stacji końcowej metra i dworca autobusowego w centrum intermodalnym KÖKI. Na początku 2016 roku dołączył do zespołu Paks II jako główny ekspert ds. konstrukcji nośnych, a wkrótce potem otrzymał propozycję kierowania działem, który wówczas nosił nazwę Działu Badań Architektonicznych i Lokalizacyjnych.

„Wbrew nazwie naszego działu, w Dziale Architektury pracują nie tylko architekci. Około dwudziestu moich współpracowników zajmuje się weryfikacją dokumentacji projektowej w zakresie architektury, konstrukcji nośnych, geotechniki oraz budownictwa wodnego” – mówi o swojej pracy Zsolt Tarkovács. „W dziale pracują inżynierowie o doskonałej wiedzy fachowej, w większości pochodzący z sektora prywatnego, posiadający 10–15–20-letnie doświadczenie projektowe, których do Paks przyciągnęła monumentalność i złożoność inwestycji” – dodaje kierownik działu.

Eksperci nie wykonują prac projektowych w tradycyjnym rozumieniu, lecz oceniają i sprawdzają plany oraz dokumentację przygotowaną przez rosyjskiego generalnego wykonawcę pod kątem zgodności z węgierskimi i unijnymi przepisami, normami, wymogami technicznymi oraz warunkami umownymi. W Dziale Architektury zatwierdza się dokumentację techniczną projektów budynków, które mają powstać na terenie elektrowni jądrowej, oraz związanych z nimi sieci infrastrukturalnych, od etapu uzyskania pozwolenia na budowę, poprzez projekty wykonawcze, aż po dokumentację powykonawczą.

„Nasi pracownicy zajmują się projektami wszystkich obiektów elektrowni. Stanowi to ogromne wyzwanie zawodowe, a jednocześnie ogromną odpowiedzialność.”

W wielu obiektach stosuje się specjalne rozwiązania techniczne. Takim obiektem jest centralna budowla wyspy jądrowej, czyli budynek reaktora, który obejmuje główny obieg wodny, jego centralny element, czyli zbiornik reaktora, główne pompy obiegowe, generatory pary i kompensator objętościowy, a także liczne systemy bezpieczeństwa, w tym pułapkę stopionego rdzenia. Konstrukcja budynku reaktora to dwuścienna obudowa z betonu zbrojonego, pełniąca funkcję bezpieczeństwa. Pod względem konstrukcyjnym jest to skorupowa konstrukcja z betonu zbrojonego sprężonego, pokryta od wewnątrz hermetyczną powłoką z blachy stalowej. Zewnętrzna obudowa jest odporna na tornada, ekstremalne obciążenia śniegiem, a nawet uderzenie samolotu pasażerskiego. Budynki ważne z punktu widzenia bezpieczeństwa jądrowego, w tym budynek reaktora, są odporne na skutki trzęsienia ziemi o powtarzalności 100 000 lat.

Budynek turbiny jest wyjątkowy, ponieważ znajdujące się w nim urządzenia – między innymi turbina parowa i generator – są wrażliwe na drgania, dlatego umieszcza się je na tak zwanym stole turbinowym, oddzielonym od budynku za pomocą sprężyn. Szczególnych rozważań technicznych wymagają najgłębiej osadzone w fundamentach obiekty na terenie zakładu, zaprojektowane nad brzegiem kanału wody zimnej urządzenia do poboru wody oraz most inżynieryjny przecinający kanał wody zimnej, który będzie transportował wodę wykorzystywaną do chłodzenia do kanału wody ciepłej. „Nie brakuje wyzwań zawodowych!” – podsumowuje Zsolt Tarkovács.

Projekt Paks II. Zrt. uzyskał już pozwolenia na budowę wszystkich obiektów tymczasowych oraz blisko trzydziestu obiektów na terenie zakładu. „W znacznym stopniu przyczyniła się do tego fachowa wiedza moich współpracowników, a także przegląd działań związanych z przygotowaniem terenu – umacnianie gruntu, wbijanie ścianek szczelinowych, wytyczanie obszaru roboczego, wydobywanie gruntu i osuszanie – przyczyniły się do tego, że dokumentacja projektowa została przygotowana w odpowiedniej jakości, a realizacja mogła się rozpocząć. Uzyskaliśmy również pierwsze pozwolenie wodnoprawne na teren zakładu. Jesteśmy dumni, że zatwierdzając projekty wykonawcze płyty fundamentowej wyspy jądrowej bloku 5, w znacznym stopniu przyczyniliśmy się do osiągnięcia pierwszego kamienia milowego w zakresie betonowania. ”Spośród naszych obecnych zadań chciałbym podkreślić przegląd dokumentacji technicznej projektowej dotyczącej pozwoleń na budowę obiektów wyspy jądrowej bloku nr 6” – stwierdził.

Powiedział, że przegląd planów pozwoleniowych i wykonawczych odbywa się na bieżąco. Wraz ze swoimi współpracownikami nadal pracuje nad tym, aby plany pozwoleniowe i wykonawcze były dostępne bez zakłóceń, zgodnie z harmonogramem realizacji.

„Naszym celem jest, aby dokumentacja projektowa obiektów elektrowni, charakteryzująca się odpowiednią jakością i treścią techniczną, służyła budowie oraz bezpiecznemu funkcjonowaniu obiektów, z czego będą czerpać korzyści również przyszłe pokolenia.”

Kierownik działu podkreśla, że pozostają w stałym kontakcie z pozostałymi działami firmy, codzienne są rozmowy merytoryczne z rosyjskimi projektantami, a konsultacje odbywają się w języku angielskim, który jest oficjalnym językiem inwestycji.

W ostatnich dziesięcioleciach na Węgrzech nie budowano elektrowni jądrowych, więc nie zgromadzono tu doświadczenia w zakresie budownictwa jądrowego; jednak sam ten fakt nie stanowi problemu, jak wskazuje Zsolt Tarkovács. W celu pogłębienia wiedzy w zakresie energetyki jądrowej uczestniczyli i nadal uczestniczą w wizytach w elektrowniach jądrowych podobnych do tej budowanej w Paksie – Leningrad II, Astrawiec, bloki 7-8 w Tianwan – oraz w specjalistycznych międzynarodowych konferencjach. W zespole znajdują się również młodzi, początkujący koledzy, którym pomagają bardziej doświadczeni koledzy poprzez wsparcie i mentoring. Wielu pracowników działu ukończyło specjalistyczne szkolenie z zakresu inżynierii obiektów jądrowych, zorganizowane przez Wydział Inżynierii Budowlanej Uniwersytetu Techniczno-Ekonomicznego, w tym Zsolt Tarkovács.

„W mojej pracy podstawowymi wartościami są precyzja inżynierska, dokładność, wytrwałość i poczucie odpowiedzialności” – mówi o sobie specjalista, który od dziesięciu lat pracuje nad projektem Paks II z niezmienną motywacją i jest dumny, że może uczestniczyć w największej inwestycji budowlanej na Węgrzech.

Jak podkreśla, wylanie pierwszego betonu było ważnym kamieniem milowym, ponieważ zgodnie z międzynarodową terminologią projekt wkroczył tym samym w fazę budowy, ale on już nie może się doczekać okresu, kiedy na terenie nowej elektrowni jądrowej będą pracować dziesiątki żurawi wieżowych, a budynki, które wcześniej widziano jedynie na desce kreślarskiej, będą wyrastać jak grzyby po deszczu. „Jestem oddany budowie elektrowni, z której my, nasze dzieci i wnuki będziemy mogli być dumni!” – tak formułuje swoją ars poetica.